Strona główna
Aktualności
70. ROCZNICA POWSTANIA 1. SAMODZIELNEGO PODHALAŃSKIEGO BATALIONU PIECHOTY GÓRSKIEJ W GARNIZONIE WADOWICE
Aktualności
70. ROCZNICA POWSTANIA 1. SAMODZIELNEGO PODHALAŃSKIEGO BATALIONU PIECHOTY GÓRSKIEJ W GARNIZONIE WADOWICE
W dniu 29 września 2026 r., w Wadowicach odbył się 1. zlot żołnierzy, pracowników cywilnych i sympatyków jednostek Garnizonu Wadowice i Radocza W tym dniu dziedziniec klasztoru Karmelitów Bosych zamienił się w miejsce, w którym czas na chwilę się cofnął. Żołnierze, weterani, kombatanci, funkcjonariusze, druhowie, kapłani i bracia zakonni, przedstawiciele władzy rządowej i samorządowej wzięli udział w tej uroczystości patriotyczno religijnej.
Uroczystość odbyła się w miejscu wyjątkowym, na ziemi poświęconej w Zakonie Karmelitów Bosych, jest to miejsce szczególne ważne, również dla żołnierzy, bo patronem tego zakonu jest św. Rafał Kalinowski. Rafał Kalinowski był oficerem, powstańcem, Sybirakiem służył Ojczyźnie, został bratem zakonnym, służył Bogu, został świętym bo z obu tych powinności wywiązywał się w sposób ponad przeciętny.
Ale jesteśmy też w Wadowicach gdzie dzieje społeczności kształtowane były przez pokolenia. Każda generacja wnosi do wspólnego dziedzictwa własny wkład, jedni dają więcej, inni mniej. W nurcie dziejów płyną pospołu jednostki obojętne oraz obdarzone szczególną wrażliwością na problemy i wyzwania współczesnego im czasu i miejsca. I chociaż tych pierwszych jest z reguły więcej to właśnie ci ostatni, Wielcy, nadają epoce swoisty wymiar, pozostawiając po sobie pamięć czynów, które nie deprecjonują się z czasem, a wręcz przeciwnie, po latach nabierają szczególnej wartości. Dzieje się tak dlatego, że dokonane zostały w przekonaniu intencji, by złożona ofiara służby, pomogła przyszłym pokoleniom żyć lepiej i bezpieczniej.
Taką osobą był Papież Jan Paweł II Wielki, Święty, Syn tej Ziemi. Papież powiedział słynne słowa o Wadowicach które brzmią: „Tu, w tym mieście, w Wadowicach wszystko się zaczęło. I życie się zaczęło, i szkoła się zaczęła, i studia się zaczęły, i teatr się zaczął, i kapłaństwo się zaczęło”.
To tu również wszystko się zaczęło, 1 Samodzielny Podhalański Batalion Piechoty Górskiej powstał w 1956 roku. Stacjonował w wadowickich koszarach przy ulicy Lwowskiej i choć formalnie nie nosił nazwy miasta, to wpisał się w jego historię na stałe. Na wniosek patriotycznych środowisk podhalańskich, wystosowano wniosek do władz rządowych i wojskowych z prośbą o utworzenie tu w Wadowicach jednostki wojskowej o charakterze górskim - jednostki podhalańskiej.
Motywowano tym aby poborowi górale nie byli kierowani daleko od ziemi rodzinnej nad morze czy Mazury, ale aby tutaj służyli i w razie potrzeby bronili swojej ojcowizny, ziemi z której pochodzą, gdzie mieszkają ich rodziny. I stało się, 70 lat temu w 1956 roku, sformowano 1. Samodzielny Podhalański Batalion Piechoty Górskiej. Jednostka ta stała się symbolem nie tylko Podhala, ale całych Sił Zbrojnych. Nie ma uroczystości państwowej, patriotycznej czy religijnej bez udziału Podhalańczyków w charakterystycznym umundurowaniu. Bo są wzorem służby, profesjonalizmu oraz osobistego zaangażowania w umacnianie bezpieczeństwa i obronności naszej Ojczyzny. Gratulujemy wszystkim byłym i obecnym żołnierzom tego zaszczytnego jubileuszu, który stanowi zwieńczenie wieloletniej, ofiarnej pracy dla Ziemi Rodzinnej, Wojska Polskiego i Ojczyzny. Bez wsparcia tutejszego środowiska by się to nie udało. Etos podhalańskiego kapelusza i peleryny stanowi symbol jedności miejscowego społeczeństwa z żołnierzami, a służba pod biało-czerwoną flagą przynosi nieustanne poczucie dobrze spełnionego obowiązku i dumy z odbytej służby. Prezesowi i kolegom z koła ZŻWP nr 14 „Szarotka” zawsze towarzyszy siła w budowaniu wspólnoty podhalańskiej. Przekazujemy wyrazy najwyższego szacunku dla władz lokalnych rządowych i samorządu, w budowaniu integracji i szacunku dla historii, jednocześnie jako związek kultywujący tradycje jednostek górskich liczymy na kontynuacje współpracy i wsparcie działań patriotycznych i pro obronnych Koła „Szarotka” Związku Żołnierzy Wojska Polskiego.
Batalion istniał do 1979 roku, kiedy został przeniesiony do Krakowa. Przez ponad dwie dekady był częścią codzienności Wadowic, nie tylko wojskową, ale i społeczną. Dziś po koszarach powstało osiedle „Podhalanin”, a po żołnierzach pamięć, którą kultywuje Koło nr 14 „Szarotka” Związku Żołnierzy Wojska Polskiego.
Organizatorem pierwszego zlotu Garnizonu Wadowickiego było Koło któremu przewodniczy prezes Andrzej Pieczarka. Uroczystość miała oficjalny charakter zgodnie z ceremoniałem wojskowym z udziałem Kompani i Asysty Honorowej wystawionej przez 5. Pułk Dowodzenia, 2. Korpusu Polskiego z Garnizonu Kraków, sztandarem Małopolskiego Zarządu Wojewódzkiego Związku Żołnierzy Wojska Polskiego i Związku Emerytów i Rencistów Wojsk Ochrony Pogranicza i Straży Granicznej.
W jednym miejscu spotkali się ludzie, których łączyła służba, praca i rodzinne związki z garnizonem. Byli żołnierze zawodowi, pracownicy cywilni, sympatycy i rodziny. Dla jednych to okazja do wspomnień, dla innych do poznania historii, o której w szkole się nie mówi. Wadowice przez ponad półtora wieku były miastem garnizonowym. Najdłużej, bo aż 90 lat, stacjonowały tu wojska austriackie, w okresie międzywojennym 12. Pułk Piechoty WP. Po II wojnie światowej przyszła kolej na batalion podhalański. Każda z tych jednostek zostawiła ślad w architekturze, w nazwach, i ludziach. Jubileusz 70-lecia 1. Samodzielnego Podhalańskiego Batalionu Piechoty Górskiej, pokazuje, że wojskowa historia Wadowic jest ciągle zapisem otwartym. Wciąż żyje w pamięci ludzi, którzy ją współtworzyli i chcą przekazywać ją kolejnym pokoleniom. Pierwszy zlot Garnizonu Wadowickiego był tego najlepszym dowodem i zapowiedzią, na kolejne. Na zakończenie prezes koła „Szarotka” Andrzej Pieczarka wręczył symbolicznego „Podhalańczyka” dla Honorowych Gości i zasłużonych Kolegów z Koła.
Marek KOŁACZ
« Powrót do listy